Liên kết website
bn_qc
 

Bệnh lý Viêm chu vai

Bệnh lý Viêm chu vai
BVPHCNBINHDINH.COM.VN »
18/06/2018 | 14:40

Viêm chu vai còn gọi là viêm quanh khớp vai. Khoảng 3-5% số người ở độ tuổi 40 – 60 tuổi bị viêm chu vai. Viêm chu vai tuy không nguy hiểm đến tính mạng nhưng ảnh hưởng nhiều đến khả năng lao động và chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Viêm chu vai là gì?

Viêm chu vai còn gọi là viêm quanh khớp vai là thuật ngữ dùng để chỉ các bệnh viêm, đau khớp vai do tổn thương phần mềm (gân cơ, dây chằng, bao hoạt dịch, bao khớp) mà không có tổn thương ở sụn và xương khớp vai, không do nhiễm khuẩn.  Đặc trưng lâm sàng là đau khớp vai, kèm theo có hoặc không có hạn chế vận động khớp vai. Có 4 loại (thể) của viêm quanh khớp vai bao gồm: Viêm gân mạn tính quanh khớp vai, viêm khớp vi tinh thể, đứt mũ gân cơ quay (thể giả liệt khớp vai) và thể đông cứng khớp vai.

Nguyên nhân

Bênh thường gặp là do tuổi cao (hay gặp viêm quanh khớp vai ở người trên 50 tuổi, không phân biệt giới tính), do lao động nặng và có tính chất lặp đi lặp lại, do tai nạn chấn thương, do vận động thể dục thể thao quá mức hoặc sai tư thế, vận động đột ngột không khởi động kỹ (bóng chuyền, cầu lông, tennis..), do hút thuốc lá quá nhiều và ít vận động..

Nguyên nhân của viêm chu vai có thể do:

  • Thoái hóa và viêm gân cơ chop xoay ở các mức độ khác nhau:
  • Nhẹ là thoái hóa
  • Trung bình là viêm hoại tử có hoặc không có lắng đọng calci
  • Nặng là rách đứt không hoàn toàn hoặc rách đứt hoàn toàn gân cơ chop xoay
  • Viêm bao hoạt dịch dưới mỏm cùng vai
  • Viêm túi hoạt dịch gân cơ nhị đầu cánh tay
  • Viêm gân dài cơ nhị đầu cánh tay
  • Viêm dính bao khớp ổ chảo – cánh tay (đông cứng khớp vai)
  • Loạn dưỡng do phản xạ thần kinh giao cảm (hội chứng vai – tay)
  • Ngoài ra, còn có một số nguyên nhân khác gây đau vùng khớp vai như:
  • Đau vùng khớp vai do chèn ép rễ hoặc dây thần kinh
  • Chấn thương khớp vai

Đối tượng

Khoảng 3-5% số người ở độ tuổi 40 – 60 tuổi bị viêm chu vai. Viêm quanh khớp vai thông thường và viêm quanh khớp vai thể đông cứng thì tỉ lệ nam gặp nhiều hơn nữ. Hội chứng loạn dưỡng thần kinh giao cảm phản xạ (hội chứng vai – tay) nữ chiếm 70%, nam chiếm 30%.

Dấu hiệu nhận biết

Đau quanh khớp vai chính là triệu chứng cơ bản của bệnh, tuy nhiên với mỗi loại (thể) viêm quanh khớp vai sẽ có đặc điểm đau tương đối khác nhau:

          Thể viêm gân mạn tính thường đau mức độ vừa phải, xuất hiện tự nhiên và tăng dần mức độ, đau tăng khi vận động căng các biên độ của khớp vai, có thể sờ ấn thấy một vài điểm đau chói (chính là vị trí bám tận của các gân bị viêm), bệnh nhân vận động các biên độ của khớp vai vẫn tốt.

Thể viêm khớp vi tinh thể thường đau khớp vai dữ dội và xuất hiện đột ngột, đau quanh khớp vai có thể lan xuống cánh tay và lên cổ, đau gây mất ăn mất ngủ. Khớp vai có thể sưng to, nóng và bệnh nhân có thể có sốt nhẹ. Hầu như hạn chế vận động các biên độ của khớp vai, cánh tay có xu hướng ép sát vào nách để tự vệ tránh đau.

Thể đứt mũ gân cơ quay thường bệnh nhân đau khớp vai dữ dội kèm tiếng kêu răng rắc trong khớp sau một vận động mạnh khớp vai sai tư thế hoặc một động tác gắng sức ở người trên 50 tuổi, có thể có bầm tím nhẹ vùng trước trên cánh tay. Khớp vai hạn chế nhiều các biên độ vận động và bệnh nhân thường không thực hiện được động tác nâng vai chủ động.

Thể đông cứng khớp vai thường bệnh nhân đau ít nhưng nổi bật là hạn chế vận động khớp vai, bệnh nhân khó thực hiện động tác dạng và quay ngoài của khớp vai, khi vận động khớp vai thường cả khối xương bả vai di chuyển theo. Thể này thường gặp ở nhóm bệnh nhân trên 40 tuổi, có chấn thương khớp vai cũ và/hoặc ít vận động, stress thần kinh và/hoặc hút thuốc lá quá nhiều.

Chẩn đoán

Chụp Xquang khớp vai 2 bên để đánh giá-so sánh kết hợp với chụp cộng hưởng từ khớp vai (không hoặc có tiêm thuốc cản quang) là hai phương tiện thăm dò cận lâm sàng quan trọng nhất giúp chẩn đoán, điều trị và tiên lượng cho bệnh lý viêm quanh khớp vai. Trên Xquang chúng ta có thể thấy hình ảnh canxi hóa tại gân, canxi hóa trong khớp, giảm cản quang khớp, thoái hóa khớp, loãng xương..Cộng hưởng từ là phương tiện chẩn đoán rất giá trị cho nhóm bệnh lý viêm quanh khớp vai, trên cộng hưởn từ chúng ta có thể thấy được hình ảnh đứt gân, đụng dập cơ, tụ dịch trong khớp, màng hoạt dịch phản ứng, bao khớp dày và co thắt..Xét nghiệm máu và chụp cắt lớp vi tính (CT-scanner) thường ít giá trị trong nhóm bệnh lý này.

Cách điều trị

Thường cần kết hợp nhiều phương pháp khác nhau, trong đó nổi bật vai trò của điều trị nội khoa và tập phục hồi chức năng. Chúng ta có thể sửu dụng các loại thuốc giảm đau chống viêm thông thường kết hợp các nhóm thuốc chống thoái hóa khớp, chống loãng xương, treo tay hoặc nẹp bột bất động khớp vai trong giai đoạn đau cấp. Duy trì thực hiện các bài tập phục hồi chức năng khớp vai cũng đóng vai trò rất quan trọng, đặc biệt thể đông cứng khớp vai khi bệnh nhân đỡ đau. Việc tiêm thuốc Corticoid (thuốc chống viêm tác dụng chậm) vào khớp vai rất hạn chế và nên thực hiện dưới hướng dẫn của siêu âm trong phòng vô trùng, viêm quanh khớp vai thể đứt mũ gân cơ quay chống chỉ định tiêm corticoid vào khớp vai vì corticoid sẽ đẩy nhanh quá trình thoái hóa và hoại tử các đầu gân đứt. Phẫu thuật khâu nối lại gân đứt thường chỉ định trong những trường hợp đứt các gân vùng khớp vai sau chấn thương (thể đứt mũ gân cơ quay), đặc biệt ở người trẻ tuổi. Ở người lớn tuổi (trên 50 tuổi), việc chỉ định phẫu thuật cần rất hạn chế.

Việc tập luyện và tìm hiểu các bài tập phục hồi chức năng cho bệnh nhân viêm quanh khớp vai là rất quan trọng và cần thiết, là bước chắc chắn cần có xuyên suốt quá trình điều trị hoặc phục hồi chức năng. Những bài tập này cần có kỹ thuật đúng và thực hiện thường xuyên, phù hợp với thể trạng cho phép của bản thân, kiên trì thì mới có hiệu quả tích cực. Tìm hiểu các bài tập qua các động tác dưới đây:

Hướng dẫn một số bài tập viêm quanh khớp vai

Việc khởi động nhẹ nhàng trước khi bắt đầu các bài tập là rất cần thiết. Bệnh nhân nên lưu ý điều này để quá trình tập không bị gián đoạn bởi những phát sinh không mong muốn.

Động tác 1: Đung đưa cánh tay

Tư thế: đứng cạnh một mặt phẳng chắc chắn có độ cao ngang hông đùi, ví dụ như mặt bàn. Đặt tay lành lên mặt phẳng, nửa trên hơi cúi về phía trước. Tay có vai bị đau thả lỏng.


Thực hiện: đung đưa cánh tay đau ra sau và trước, lặp lại xoay thành vòng tròn. Lưu ý trong suốt quá trình tập luôn cố định các phần còn lại của cơ thể.

Động tác 2: Chéo tay

Tư thế: đứng thẳng, chân rộng bằng hông.


Thực hiện: đưa tay đau bắt chéo sang ngang ngực về phía bên đối diện, tay còn lại giữ lấy phần trên khuỷu tay của bên tay đau, giữ và kéo giãn trong 30 giây, để vùng khuỷu thư giãn bình thường.

Động tác 3: Xoay thụ động

Tư thế: đứng thẳng, chân rộng bằng vai. Hai tai đưa ra sau nắm một chiếc gậy đủ dài, tay đau nắm trên thân gậy, tay không đau nắm đầu gậy.


Động tác xoay phục hồi chức năng khớp vai

Thực hiện: dùng lực của cánh tay bên không đau để đưa gậy di chuyển trái – phải đến mức độ mà cánh tay bên đau có thể chịu đựng được, khiến cho tay đau được chuyển động một cách thụ động. Mỗi lần đưa gậy giữ trong 30 giây rồi tiếp tục. Thực hiện 4 lần.

Động tác 4: Căng giãn tư thế nằm

Tư thế: nằm nghiêng trên mặt phẳng, gối đầu vừa đủ, nằm đè lên vai của tay đau, tay bên này đặt thẳng theo hướng mắt nhìn và khuỷu tay vuông góc hướng lên trên.


Thực hiện: lây tay bên không đau để đè xuống tay còn lại theo hướng song song với thân người xuống dưới, cho tới khi mức độ đau không thể tiếp tục chịu đựng, giữ trong khoảng 30 giây. Không cố tình bẻ cổ tay trong lúc đè xuống.

Động tác 5: Kéo dây

Tư thế: đứng thẳng, chuẩn bị dụng cụ dây co giãn chuyên cho tập luyện tay, có móc nắm.


Thực hiện: dùng lực ở cơ vai kéo dây về ngang eo, sau đó thả về vị trí cũ, lặp lại 8 lần/đợt, 3 đợt/ngày. Lưu ý giữ các phần còn lại của cơ thể được cố định.

Động tác 6: Xoay vai dạng 90 độ

Tư thế: tương tự như động tác 5, nhưng cánh tay kéo dây đặt sao cho cánh tay sang ngang, khuỷu tay vuông góc về phía trước mặt.


Thực hiện: dùng lực cơ vai kéo dây lên ngang đầu, sao cho khuỷu tay vuông góc 90 độ với cánh tay hướng ra ngoài. Lưu ý không di chuyển thay đổi tư thế các bộ phận còn lại trừ khuỷu tay tới bàn tay.

Động tác 7: Xoay trong và xoay ngoài

Xoay trong:

Tư thế: đứng thẳng, sao cho dây tập ở bên cạnh tay của bên đau, tay này nắm vào tay cầm của dây.


Thực hiện: dùng lực cơ vai kéo dây vào phía trong người, sao cho khuỷu tay luôn vuông góc cánh tay, chỉ cử động ra – vào ngang eo.

Xoay ngoài:

Tư thế: như trên, nhưng bên tay đau ở phía đối diện bên ngoài của dây tập, tay đau nắm lấy tay cầm của dây.


Thực hiện: tương tự, dùng lực cơ vài kéo dây vào trong – ra ngoài sao cho khuỷu tay vuông góc, tay chỉ chuyển động ra – vào ngang eo.

Trên đây là một số bài tập cho bệnh nhân viêm quanh khớp vai. Các bài tập nói chung đều nên được thực hiện thường xuyên. Ngoài ra, người bệnh và người nhà bệnh nhân còn có thể lưu ý một số điều nằm trong kế hoạch chăm sóc bệnh nhân viêm quanh khớp vai như sau.

Cách chăm sóc bệnh nhân viêm quanh khớp vai

– Bổ sung đầy đủ dinh dưỡng, đặc biệt là các chất tốt cho hệ xương khớp: canxi, Omega 3, vitamin D, mangan, magie, kali…

Cụ thể, người bệnh viêm quanh khớp vai nên ăn các món sau đây: cá, ngũ cốc, cà chua, cam, sữa, rau có màu xanh đậm…

– Tắm nắng thường xuyên để cung cấp vitamin D cho sự chuyển hóa canxi diễn ra trong cơ thể.

– Quả anh đào giúp tiết các chất ức chế enzym, giảm sưng viêm.

– Bổ sung các chất chondroitin và glucosamine sulfate để nuôi dưỡng sụn, tiết thêm các chất bôi trơn cho khớp.

– Chườm nóng, chườm lạnh, xoa bóp, tắm nước nóng… là những biện pháp có thể tự thực hiện để giảm đau cho bệnh nhân.

– Ngoài ra, bệnh nhân cũng cần lưu ý phòng bệnh viêm quanh khớp vai tích cực để tránh tái phát như: tránh vận động đột ngột, quá sức ở vai, tránh những va đập trực tiếp, nghỉ ngơi đầy đủ khi có hiện tượng làm việc quá sức.

Thực hiện đồng thời việc chăm sóc và các bài tập cho bệnh nhân viêm quanh khớp vai đầy đủ và thường xuyên để nhanh chóng có kết quả tích cực.

                                                (Nguồn: tài liệu chuyên ngành)

Lên đầu trang   Trở lại  
 
Thông tin y học
Kỹ thuật tiêm Botulinum toxine A: Hy vọng của bệnh nhân co cứng cơ - 06/10/2018
Tiêm Botulinum A điều trị co cứng cơ cho bệnh nhân tổn thương thần kinh trung ương, cơ hội tiếp cận kỹ thuật mới về phục hồi chức năng của người bệnh trên địa bàn tỉnh - 27/09/2018
Co cứng cơ, khái quát chẩn đoán và điều trị - 30/08/2018
Bệnh viện Phục hồi chức năng tỉnh Bình Định tiếp nhận chuyển giao kỹ thuật tiêm Botulinum toxine nhóm A vào điểm vận động để điều trị co cứng cơ từ Bệnh viện ĐD&PHCN Trung ương. - 27/08/2018
Bệnh lý Viêm chu vai - 18/06/2018
Vận động trị liệu trong điều trị thoái hóa khớp - 26/04/2018
Liệt dây thần kinh trụ, liệt dây thần kinh quay cách nhận biết và phương pháp điều trị. - 21/04/2018
Điều trị thoái hóa cột sống cổ không dùng thuốc - 19/04/2018
Điều trị đau thắt lưng không dùng thuốc - 06/04/2018
Hiệu quả của Siêu âm trị liệu tại Bệnh viện PHCN tỉnh Bình Định - 23/02/2018
Phương pháp điều trị bằng cấy chỉ tại Bệnh viện Phục hồi chức năng tỉnh Bình Định - 30/11/2017
Phục hồi chức năng trong bệnh lý thoái hóa khớp. - 25/10/2017
Đợt điều trị giải độc và phục hồi chức năng đầu tiên cho nạn nhân phơi nhiễm chất độc hóa học tỉnh Bình Định - 08/06/2017
Qui trình giải độc và phục hồi chức năng cho nạn nhân tại Bệnh viện PHCN tỉnh Bình Định - 22/05/2017
Bệnh viện Phục hồi chức năng triển khai kỹ thuật mới Thủy trị liệu và Xông hơi ướt. - 19/03/2017
Tăng cường hợp tác đáp ứng yêu cầu Khám chữa bệnh và Phục hồi chức năng của nhân dân - 10/06/2016
Dụng cụ trợ giúp với người khuyết tật - 04/04/2016
Tài liệu Hướng dẫn phục hồi chức năng dựa vào cộng đồng - 03/12/2015
Ứng dụng “Chương trình tập Williams” để điều trị cho bệnh nhân đau thắt lưng mãn tính. - 15/09/2015
Giá trị các yếu tố vi lượng trong nước khoáng nóng - 15/09/2015
Trang 1/2: 1, 2  Sau
 
Thông tin liên hệ
Điện thoại: 0256.3850402
Đường dây nóng: 0965061919
Tin bài mới nhất
Hoatdong
Hotline
NKT
VOOF
vpdt
HTQLBV
Phapdien
CongBao
bnkt